Door: Ruby Nefkens voor 'Meubel' op 5 september 2008

Gebruik van namaak

Gebruik van namaak voor demonstratiedoeleinden en illegale parallelimport

In de categorie "smoezen" trof ik er recent één die ik nog niet eerder gehoord had: Het in het bezit hebben van namaak om aan de consument te kunnen laten zien wat het verschil is met het origineel. Hoe verzin je het?

Het ging hier om een Nederlandse importeur van NIKE sportschoenen die naast de echte ook wat namaak aanwezig had. De rechter hoefde in dit geval niet te onderzoeken of de importeur de waarheid sprak, want in de merkenwet wordt ook het in voorraad hebben van namaak en het maken van reclame met namaak verboden. Het ‘demonstreren aan de consument hoe echt van namaak kan worden onderscheiden' werd door de rechter als vorm van reclame voor de importeur aangemerkt. Dat mag dus niet.

De echte NIKE's die door de importeur werden verkocht waren volgens NIKE afkomstig van illegale parallelimport. Wat is nu precies illegale parallelimport en hoe kun je dat als importeur weten? NIKE heeft een aantal Benelux merken. Wanneer NIKE haar schoenen buiten Europa op de markt brengt, mogen deze niet zonder haar toestemming in Europa worden geïmporteerd. Dat staat in de wet. Dit betekent dat alleen schoenen die met toestemming van NIKE in Europa op de markt zijn gebracht, in Nederland mogen worden verkocht. De importeur had nog een interessante vondst: Hij beriep zich op de machtspositie van NIKE in Europa en dat NIKE misbruik maakt van haar macht door op de dozen van schoenen niet aan te geven dat de schoenen niet in Europa mogen worden verkocht. De importeur probeerde het dus om te draaien door te stellen dat NIKE moet bewijzen dat de schoenen die hij verkocht zonder toestemming van NIKE in Europa terecht waren gekomen. Dit ging volgens de rechter te ver. Allereerst had de importeur niet aangetoond dat NIKE een machtspositie heeft. Het is daarnaast vaste rechtspraak dat de importeur zelf moet onderzoeken en aantonen dat wat hij inkoopt en verkoopt ook met toestemming van NIKE in Europa op de markt is gebracht. Dat de importeur de bewuste schoenen had betrokken van een ‘officiële' NIKE dealer, deed daaraan niet af. Dit kon de importeur bovendien niet hard maken, door middel van bonnen.

Zaken over illegale parallelimport gaan meestal over kleding of schoenen. De regelgeving over parallelimport heeft echter betrekking op alle merken, modellen en auteursrechtelijk beschermde producten. Zodra een product met toestemming van de eigenaar van het merkrecht, het modelrecht of het auteursrecht in Europa op de markt wordt gebracht is de import daarvan in Nederland toegestaan. Is er geen toestemming, dan is sprake van illegale parallelimport.

Ruby Nefkens, advocaat bij Van der Steenhoven advocaten te Amsterdam

Aan de samenstelling en inhoud van dit artikel is de meeste zorg besteed. Ruby Nefkens en Van der Steenhoven advocaten aanvaarden geen verantwoordelijkheid ten aanzien van op basis van dit artikel genomen beslissingen, tenzij zij vooraf in concrete gevallen zijn geraadpleegd.