Door: Ruby Nefkens voor 'Meubel' op 8 oktober 2008
Echt of Nep?
Met stijgende verbazing heb ik het artikel van Ronald Hoeben in de designspecial van HP/De Tijd van 3 oktober jl. gelezen. De teneur van het artikel is dat de auteursrechthebbenden van de zogenaamde design-classics, zoals Le Corbusier, Charles Eames of Mies van der Rohe niet moeten zeuren als hun producten worden nagemaakt. Echt design is immers zo duur. Deze ontwerpers zouden zich bovendien in hun graf omdraaien als ze zouden weten voor welk bedrag hun producten nu worden verkocht. In het artikel vraagt men zich af wat nu het ‘echte' meubel is. Dit zou het prototype zijn en de rest is sowieso een replica. Het is alsof ik de namaak piraten hoor praten! HP/De Tijd vergeet te vermelden dat het namaken, van in dit geval meubels, en de verkoop van namaak in veel landen, inclusief Nederland, een misdrijf is, met welke handel criminele organisaties op dit moment US $ 200 biljoen verdienen. Namaken is diefstal. Waar de handel in illegale CD's, nep schoenen, nep farmaceutica etc. internationaal wordt afgekeurd en gesignaleerd als groot probleem, wordt de consument in voornoemd artikel aangepraat om toch vooral de goedkopere namaak te kopen.
Dat is de omgedraaide wereld. Het auteursrecht dat rust bij de ontwerper is al sinds 1912 verankerd in onze wetgeving. De ontwerper mag zelf bepalen wat zijn product kost. Als er een succesvol product bij zit, is de hoge prijs ervan natuurlijk geen legitiem excuus om maar namaak te kopen. De ontwerper wordt zo de dupe van zijn eigen succes! Voor wat betreft de meubels van Le Corbusier is de verkoop ervan door Cassina ook volledig met zijn toestemming. En dit is het geval bij alle design-classics. Het is of de ontwerper zelf, of zijn erfgenamen die de vinger aan de pols houden. Natuurlijk kan de namaak voor een lagere prijs worden verkocht. Dat is inherent aan het product. De namaak piraat vaart mee op het gebleken succes van het product. Hij heeft dus geen hoge R&D-en marketingkosten. De kwaliteit is vaak inferieur. Het scheelt ook nogal in kosten of de productie in China plaatsvindt of in Europa.
De piraten die de illegale meubels op hun websites aanbieden zijn zich ook zeer goed bewust van het feit dat zij de wet daarmee overtreden. Het is niet voor niets dat zij gevestigd zijn op fake-adressen of op exotische eilandjes waar zij moeilijk te pakken zijn.
De (Nederlandse) consument en de ondernemer die meedoet met deze illegale praktijken, schrikken er kennelijk niet voor terug om deze misdadige organisaties te financieren, waarmee de handel in illegale producten in stand wordt gehouden. Het artikel van Hoeben in HP/De Tijd werkt daar schaamteloos aan mee.
Waarschuwing: Er circuleren mailings van een bedrijf genaamd "Dimensione". Dit bedrijf suggereert dat er een uitspraak van het Hof van Justitie in Luxemburg is dat de handel in namaak meubel design zou toestaan. Dit is een aperte leugen.
Het aanbieden en verhandelen van namaak in Nederland is in strijd met de wet en strafbaar. Dit geldt naar mijn stellige overtuiging ook voor alle bedrijven die namaak meubeldesign gebruiken in wachtruimtes, of andere ruimtes waarmee zijn klanten willen trekken en hun diensten proberen te verkopen.
Ruby Nefkens, advocaat bij Van der Steenhoven advocaten te Amsterdam
Aan de samenstelling en inhoud van dit artikel is de meeste zorg besteed. Ruby Nefkens en Van der Steenhoven advocaten aanvaarden geen verantwoordelijkheid ten aanzien van op basis van dit artikel genomen beslissingen, tenzij zij vooraf in concrete gevallen zijn geraadpleegd.