Door: Ruby Nefkens voor 'Meubel' op 8 december 2008

Handelsnaam, vrij of niet?

Wanneer is een handelsnaam nog vrij? Het wordt steeds lastiger om een  handelsnaam te kiezen. Dit blijkt uit een vonnis dat zeer recent is gepubliceerd, waarover hierna meer. Maar eerst dit. Stel u begint een nieuw bedrijf. Hoe kiest u de naam? Bij de keuze van een handelsnaam moet u goed onderzoeken of een derde, die in hetzelfde gebied opereert als u, en ook nog ongeveer hetzelfde doet, niet al een naam gebruikt die op de door u gekozen naam lijkt. Dit is niet eenvoudig, omdat het niet verplicht is om een handelsnaam te registreren. Uit een onderzoek in het landelijk register van de Kamer van Koophandel, volgen dus niet alle in Nederland in gebruik zijnde handelsnamen. Een domeinnaam kan ook een handelsnaam zijn. Voor een onderzoek naar Nederlandse domeinnamen moet u niet bij de Kamer van Koophandel zijn maar bij www.SIDN.nl. Maar ook een bedrijf met een buitenlandse website kan in Nederland handel drijven, dus een check bij het SIDN is niet voldoende. Dan kun je als gebruiker van een handelsnaam ook nog inbreuk maken op oudere merkrechten van een derde. Het kan namelijk zo zijn dat een derde een sterk gelijkend merk heeft dat ouder is dan de door u gekozen handelsnaam. Dit betekent dat u ook een onderzoek in de (internationale) merkenregisters zou moeten doen. Een kostbare zaak. U kunt er natuurlijk ook voor kiezen een handelsnaam te bedenken met woorden die zo algemeen zijn dat deze door een ieder mogen worden gebruikt. Maar pas op! Daar zit een flinke adder onder het gras. Het kan zijn dat een algemene beschrijving zo lang gebruikt is dat de naam is ‘ingeburgerd'. Het publiek herkent de naam dan toch als behorende bij één bedrijf. Zo ging het mis in Groningen waar een nieuwe winkel werd gevestigd onder de naam ‘Men's Body Shop'. U raadt het al. Het bekende internationale bedrijf in verzorgingsproducten The Body Shop was not amused, stapte naar de rechter en wilde dat het Groningse bedrijf zou stoppen met het gebruik van de woorden ‘Body Shop' in de handelsnaam. Alhoewel The Body Shop in het begin puur beschrijvende woorden waren is de naam inmiddels zo bekend geworden dat het een onderscheidende handelsnaam en merk is geworden. Men's Body Shop heet inmiddels Men's iD.

Het is daarnaast de vraag wat u eraan heeft een handelsnaam te kiezen die zo algemeen is dat een ieder die kan gebruiken. Om u zelf te onderscheiden in de markt doet u er verstandig aan een handelsnaam te kiezen die ten minste enigszins onderscheidend is. Dit is daarnaast van belang omdat alleen een handelsnaam die zich onderscheidt kan worden beschermd tegen het gebruik dat anderen daarvan maken. Hoe pakt u dat dan aan? Door toch zoveel onderzoek te doen als mogelijk. Het achteraf moeten wijzigen van een naam is immers vaak een nog kostbaarder zaak.

Ruby Nefkens, advocaat bij Van der Steenhoven advocaten N.V. te Amsterdam

Aan de samenstelling en inhoud van dit artikel is de meeste zorg besteed. Ruby Nefkens en Van der Steenhoven advocaten aanvaarden geen verantwoordelijkheid ten aanzien van op basis van dit artikel genomen beslissingen, tenzij zij vooraf in concrete gevallen zijn geraadpleegd.