Door: Ruby Nefkens voor 'Meubel' op 3 november 2009

Een ‘eenvoudige’ deksel

Dat het heel slim is om uw eigen producten zo goed mogelijk te beschermen blijkt maar weer eens uit een recente uitspraak van de Rechtbank Den Haag in de zaak Mepal tegen Xenos. Mepal is een bedrijf dat plastic consumentenartikelen maakt. Sinds 2006 brengt zij een serie bewaardozen op de markt, met een rechthoekig deksel. Dit deksel blinkt uit in eenvoud. Dit is echter schijn. Het doorzichtige deksel wordt omlijst met een witte lijst, die ervan los te halen is. Mepal heeft het deksel geregistreerd als gemeenschapsmodel. Sinds de introductie heeft Mepal er al 2,5 miljoen verkocht. Een succesvol product dus. 

Wat gebeurt er als een product succesvol is? Dan kijkt de concurrent of ze het product ook op de markt kunnen brengen. Het liefst in zo min mogelijk gewijzigde vorm. Dat deed Xenos ook. 

De vraag die in deze zaak aan de orde is, luidt: houdt de modelregistratie stand? Een modelrecht rust alleen op een product wanneer dit een eigen karakter heeft en nieuw is. Bovendien mag de vormgeving niet uitsluitend door de technische functie worden bepaald. 

Xenos bestreed niet de nieuwheid of het eigen karakter van het deksel. Wel beweerde Xenos dat de vormgeving ervan uitsluitend bepaald was door de technische functie. Bovendien stelde Xenos zich op het standpunt dat het deksel van haar bewaardoos voldoende afweek van het deksel van Mepal. Het is jammer dat ik de plaatjes hier niet kan laten zien maar ik verwijs naar www.boek9.nl uitspraak B9 8267. Ik heb bewondering voor advocaten die het uit hun mond krijgen dat producten toch echt niet op elkaar lijken, terwijl je dat slechts met een vergrootglas kunt zien. 

Kenmerkend voor het deksel van Mepal is dat het bestaat uit een witte omlijsting die los te halen is van het doorzichtige deksel. Dit was exact gekopieerd door Xenos. Xenos had een aantal argumenten waarom het deksel niet te beschermen zou kunnen zijn. Allereerst stelde Xenos dat de eis van een goede afsluitbaarheid van de doos maakt dat het deksel door Mepal zo is vormgegeven, en dat dat dus een technische functie is. De rechtbank verwerpt dit argument. De witte omlijsting fungeert immers niet als deksel. De ontwerper die in de rechtszaal aanwezig was kon ook beargumenteren dat deze witte omlijsting een puur esthetische keus was.

Vervolgens voert Xenos aan dat de noodzaak van stapelbaarheid maakt dat het deksel er zo uitziet. Mepal stelde echter dat het niet de bedoeling is dat de dozen gestapeld worden. Ook alle andere argumenten van Xenos strandden. 

Uit deze zaak komt weer eens naar voren dat het belangrijk is na te denken over de vormgeving van producten. Brengt u er een creatief aspect in aan dat nieuw is, dan is dit goed te beschermen tegen namaak. 

Ruby Nefkens, nefkens@vandersteenhoven.nl

Aan de samenstelling en inhoud van dit artikel is de meeste zorg besteed. Ruby Nefkens en Van der Steenhoven advocaten aanvaarden geen verantwoordelijkheid ten aanzien van op basis van dit artikel genomen beslissingen, tenzij zij vooraf in concrete gevallen zijn geraadpleegd.