Door: Ruby Nefkens voor 'Meubel' op 17 november 2009

Theorieshop - Theoriewinkel

In hoeverre kunt u een handelsnaam gebruiken die naar uw inzicht puur beschrijvend is? Met beschrijvend bedoel ik: beschrijvend voor de activiteiten die u uitoefent of het product dat u levert. Puur beschrijvende namen kunnen door niemand gemonopoliseerd worden. Dat een naam echter niet zo snel beschrijvend is, blijkt uit een zaak die recent speelde voor de rechtbank in Haarlem. De zaak ging over de vraag of de handelsnaam 'theoriewinkel' zo beschrijvend is dat iedereen die naam kan gebruiken.

Het ging hier om twee bedrijven die lesmateriaal verkopen ten behoeve van het theorie-examen voor het rijvaardigheidsbewijs voor auto, motor of bromfiets. De eisende partij 'Test & Drive', gebruikt de handelsnaam 'theorieshop', als domeinnaam. De gedaagde partij 'Snelweg' gebruikte eerst de handelsnaam 'theorieshop', als domeinnaam, maar was daarmee gestopt nadat Test & Drive daartegen bezwaar had gemaakt. Snelweg wijzigde die naam vervolgens in 'theoriewinkel'.

Snelweg beriep zich erop dat het haar niet verboden kon worden de domeinnaam 'theoriewinkel' te gebruiken, omdat de namen 'theorie' en 'winkel' algemeen spraakgebruik zijn en dat de combinatie ervan dus niet voor bescherming in aanmerking komt. 

Wat zegt de Handelsnaamwet? Op grond van artikel 5 van de Handelsnaamwet is het verboden een handelsnaam te voeren die gelijk is aan of slechts in geringe mate afwijkt van een handelsnaam die al daarvoor door een ander werd gevoerd, indien dat gebruik tot verwarring kan leiden. 

Allereerst moet de rechter dus vaststellen of de door Test & Drive geclaimde naam 'theorieshop' wel in aanmerking komt voor handelsnaamrecht. De rechter meent dat de combinatie van het woord 'theorie' en van 'shop' voldoende onderscheidend is. Deze naam duidt niet direct aan waar het voor staat, aldus de rechter. Anders dan het woord 'kledingwinkel'.  

Wat de rechter vervolgens doet is de naam 'theoriewinkel' vergelijken met 'theorieshop' zonder er nog verder bij stil te staan of de naam 'theoriewinkel' niet inderdaad zo'n algemeen taalgebruik is dat die naam niet verboden kan worden. Dit argument van Snelweg wordt dus geheel gepasseerd. 

De rechter komt vervolgens tot de conclusie dat de namen 'theorieshop' en 'theoriewinkel' verwarringwekkend op elkaar lijken, omdat 'shop' voor het internetpubliek gelijk is aan 'winkel'. Ik denk dat de rechter hier vergeten is een belangrijke tussenstap te maken. Natuurlijk is de begripsmatige betekenis van de woorden shop en winkel gelijk. Naar mijn mening had de rechter echter moeten ingaan op het verweer van Snelweg. En zelfs als de rechter dan tot het oordeel was gekomen dat de naam theoriewinkel ook dusdanig onderscheidend is, dat het als handelsnaam kan dienen, dan nog is het de vraag in hoeverre het publiek door het gebruik van beide namen in verwarring raakt. Het lijkt mij dat, in aanmerking genomen dat de onderscheidendheid van beide namen zeer klein is, het publiek door de verschillende uitspraak en de wijze van schrijven van de beide namen, de ondernemingen zeer goed uit elkaar kan houden. 

Het is mogelijk dat Snelweg in hoger beroep is gegaan van deze uitspraak. Maar hoe dan ook, u bent gewaarschuwd. De bescherming die de Nederlandse rechter toekent aan namen die in het handelsverkeer worden gebruikt is, ook gelet op andere uitspraken op dit gebied, groot.

Ruby Nefkens, nefkens@vandersteenhoven.nl

Aan de samenstelling en inhoud van dit artikel is de meeste zorg besteed. Ruby Nefkens en Van der Steenhoven advocaten aanvaarden geen verantwoordelijkheid ten aanzien van op basis van dit artikel genomen beslissingen, tenzij zij vooraf in concrete gevallen zijn geraadpleegd.