Door: Selale Dogan voor 'De Telegraaf' op 14 juni 2010

Met een lekker sausje?

Bij bepaalde gebruiksvoorwerpen is het goed voor te stellen dat er auteursrecht op rust, het gaat vaak om een esthetisch voorwerp. Maar hoe zit dat met een sausdispenser? Een technisch apparaat waarmee in bijvoorbeeld snackbars mayonaise over de patat wordt gepompt. Dat is toch niet echt esthetisch verantwoord... 

Desondanks bepaalde de Amsterdamse voorzieningenrechter (een rechter die een zaak in een versnelde procedure behandelt) op 4 juni 2010 dat de sausdispenser van Hovicon wel voldeed aan de voorwaarden die voor auteursrechtelijke bescherming gelden. De vorm van de Hovicon-dispenser is het resultaat van scheppende menselijke arbeid en is niet zo banaal of triviaal dat het creatieve keuzes ontbeert. De rechter meent dat de sausdispenser wel een aantal onderdelen heeft die technisch bepaald zijn. Technische bepaaldheid kan een reden zijn om geen auteursrechtelijke bescherming aan te nemen. De sausdispenser bestaat echter niet uitsluitend uit technisch bepaalde onderdelen. Volgens de rechter is er nog voldoende ruimte om bij het ontwerpen van de dispenser creatieve keuzes te maken. 

Nu moet u weten dat de rechter deze overwegingen maakt in een procedure die Hovicon is gestart tegen Holo-Turk. Een Rotterdamse groothandel die onder andere sausdispensers van Mutfak, een Turks bedrijf, op de Nederlandse markt brengt. Tegen die sausdispensers van Mutfak maakt Hovicon bezwaar. En dat bezwaar blijkt terecht. De rechter ziet geen verschil tussen de dispenser. Zij kan pas na hulp van de advocaten van Hovicon én Holo-Turk én haar eigen griffier met de grootste moeite twee minimale verschillen ontdekken. Zelfs de gebruiksaanwijzing die bij de sausdispenser gaat, is identiek. Volgens de rechter rust er op die gebruiksaanwijzing van Hovicon auteursrecht en maakt Holo-Turk ook daar inbreuk op. 

Hovicon heeft spoedeisend belang bij deze versnelde procedure. Holo-Turk heeft wel toegezegd het aanbod van de dispenser te staken, maar die is nog steeds op diens website te zien bij het productaanbod. Bovendien is nota bene ook het "sausseizoen" van start is gegaan (!), zoals de rechter oordeelt. Al die sauzen die nu massaal verkocht worden, daar mogen natuurlijk niet Mutfaks dispensers voor aangeschaft worden.  

"Maar Mutfak dan?", hoor ik u denken, "de dispenser is toch uit haar fabriek afkomstig?" Inderdaad en ook Mutfak was gedagvaard in deze procedure. Zij is niet komen opdagen. De rechter heeft beoordeeld of Hovicon Mutfak op de juiste wijze in kennis heeft gesteld van de procedure. Nu aan de formaliteiten voor de bekendmaking van deze procedure aan Mutfak was voldaan, had zij daarvan op de hoogte kunnen zijn en wordt zij dus bij verstek (in haar afwezigheid) veroordeeld. 

Ook alledaagse, onopvallende producten kunnen de bescherming van het auteursrecht genieten. Schoonheid behoeft geen opsmuk. Zonder opsmuk is zij op haar schoonst! 

Selale Dogan, dogan@vandersteenhoven.nl

Aan de samenstelling en inhoud van dit artikel is de meeste zorg besteed. Selale Dogan en Van der Steenhoven advocaten aanvaarden geen verantwoordelijkheid ten aanzien van op basis van dit artikel genomen beslissingen, tenzij zij vooraf in concrete gevallen zijn geraadpleegd.