Door: Ruby Nefkens voor 'Meubel' op 23 mei 2011
Auteursrecht ingezet in arbeidsconflict
In een conflict tussen werkgever X en ex-werknemer Y stond de volgende vraag centraal. Heeft X recht op afgifte van een back-up bestand met e-mails die zijn geschreven en ontvangen door Y tijdens dienstverband? Het antwoord is minder eenvoudig dan u wellicht denkt.
Y had voor vertrek bij X zijn laptop keurig ingeleverd. Door middel van een door Hoffman bedrijfsrecherche verricht onderzoek kwam X erachter dat Y een groot aantal e-mails had achtergehouden die vermoedelijk bedrijfsgeheimen bevatten. X vermoedde dat Y strijdig zou handelen met zijn geheimhoudingsplicht en bedrijfsgeheimen zou 'lekken'. In een kort geding eiste X onder andere afgifte van deze digitale bestanden. Kort voor de zitting overhandigde Y aan X een DVD met daarop de betreffende e-mails. Hij behield zelf een back-up. Naar zijn zeggen om zich te kunnen verweren voor het geval er een arbeidsrechtelijk conflict zou ontstaan over zijn functioneren bij X.
X meende dat Y ook de back-up moest afstaan. X wilde niet dat Y nog de beschikking zou hebben over een kopie.
In hoger beroep moest het Gerechtshof zich uitlaten over twee rechtsgronden waarop X haar vordering baseerde. Ten eerste beriep X zich op haar eigendomsrecht en ten tweede op auteursrecht.
Het Gerechtshof onderzoekt eerst het eigendom van de gegevensdrager/DVD waarvan afgifte wordt gevraagd. Het Hof overweegt dat niet is komen vast te staan dat de DVD, met daarop het back-up bestand, eigendom is van X. X kan dan ook geen afgifte (revindicatie) van de DVD eisen.
Vervolgens strandt ook de vordering tot afgifte van de e-mails. In de arbeidsovereenkomst is de afgifte van bedrijfsdocumenten geregeld. Daar komt X hier toch niet verder mee. De e-mails zijn namelijk niet te beschouwen als bedrijfdocumenten waarop X eigendomsrecht kan doen gelden.
E-mails zijn geen zaken en men kan alleen van zaken afgifte vragen. Digitale gegevens zijn geen 'voor menselijke beheersing vatbare stoffelijke objecten'.
X claimt daarnaast auteursrechthebbende te zijn op de e-mails. X meent als werkgever op grond van artikel 7 van de Auteurswet auteursrechthebbende te zijn op het werk dat de werknemer in dienstverband maakt. Alleen de auteursrechthebbende mag de e-mails openbaarmaken en verveelvoudigen. Y mag dat dus niet. Het Hof leidt hieruit niet een recht tot afgifte van de DVD af. Y maakt de e-mails namelijk niet openbaar. Het behouden van een back-up voor het geval er een arbeidsconflict zou ontstaan is nog geen openbaarmaken. Ook de enkele verveelvoudiging van de e-mails door het maken van de back-up acht het Hof nog niet strijdig met een auteursrecht van de werkgever. Y belooft bovendien dat hij zich zal houden aan zijn geheimhoudingsplicht.
In de zaak is verder niet aan de orde de vraag of Y de e-mails in de toekomst zal openbaarmaken. Evenmin vraagt X daarvan een verbod.
De vordering tot afgifte van de DVD wordt door het Hof afgewezen.
Het Hof heeft in deze zaak een formeel standpunt ingenomen. Ter voorkoming van een dergelijk conflict is het dan ook raadzaam dat werkgevers en werknemers de afgifte van digitale gegevens, dragers etc. duidelijk overeenkomen in de arbeidsovereenkomst.
Ruby Nefkens, nefkens@vandersteenhoven.nl
Aan de samenstelling en inhoud van dit artikel is de meeste zorg besteed. Ruby Nefkens en Van der Steenhoven advocaten aanvaarden geen verantwoordelijkheid ten aanzien van op basis van dit artikel genomen beslissingen, tenzij zij vooraf in concrete gevallen zijn geraadpleegd.