artikel

artikel

Ruby Nefkens, 11 november 2018

Modellenrecht en techniek
Het modellenrecht is bij uitstek geschikt om productvormgeving te beschermen.
Maar is alle vormgeving als model te beschermen? Hoe zit het met vormgevingselementen die het gevolg zijn van de technische functie van een product? Het Hof van Justitie van de EU heeft hier recent een belangrijke uitspraak over gedaan.

Technische functie
Naast de visuele aspecten van een gebruiksvoorwerp moet de ontwerper rekening houden met de functie van het product, of de techniek die nodig is om het product te laten werken. Denk aan een gieter, een vaas, een boor, een TV scherm, een lamp.

Het modellenrecht zegt daarover dat de uiterlijke kenmerken van een product die ‘uitsluitend’ door de technische functie worden bepaald, niet worden beschermd door het modellenrecht.

De hamvraag is vervolgens: wat wordt onder ‘uitsluitend’ verstaan? Stel er zijn meerdere mogelijkheden om de technische functie vorm te geven, er zijn dus alternatieven, kan het model dan wel of niet geregistreerd worden? Daarover is nu duidelijkheid.

Uitspraak Hof
De zaak ging over een las centreerpen. Ik had er nog nooit van gehoord, maar een centreerpen is een gereedschap. In dit geval had het bedrijf Doceram 17 verschillende varianten van de centreerpen gedeponeerd. Met de bedoeling de concurrentie ver van zich te houden. Het Hof haalt daar een streep doorheen. Als een uiterlijk kenmerk puur het resultaat is van functionele overwegingen, zoals in dit geval bij de 17 centreerpennen, dan is het niet beschermd. Het Hof geeft in deze uitspraak dus duidelijk aan dat het daarbij niet uitmaakt of er alternatieven mogelijk zijn.

Functionele vormgeving nog wel te beschermen?
Hoe werkt dat uit bij de vormgeving van een gebruiksvoorwerp zoals een stoel? Daar heb je ook te maken met technische of functionele eisen. Denk bijvoorbeeld aan een zitting en een rugleuning. Bekeken moet dan worden of de ontwerper visuele, niet puur functionele, vormgeving heeft toegevoegd. 

Heeft de ontwerper het product op een manier vormgegeven die niet puur functioneel bepaald is, dus bijvoorbeeld door toevoeging van esthetische of visuele elementen, dan is de vormgeving van de stoel als model te beschermen. Voor het merendeel van de gebruiksvoorwerpen geldt dat daaraan visuele of esthetische elementen kunnen worden toegevoegd. Deze zijn dus zeer geschikt om als model te deponeren.

Ruby Nefkens
nefkens@vandersteenhoven.nl
+31 (0)6 43 36 80 63

Aan de samenstelling en inhoud van dit artikel is de meeste zorg besteed. Ruby Nefkens en Van der Steenhoven advocaten aanvaarden geen verantwoordelijkheid ten aanzien van op basis van dit artikel genomen beslissingen, tenzij zij vooraf in concrete gevallen zijn geraadpleegd.

 

Contact opnemen met ons?
 

  +31 (0)20 607 79 79
 

  mail@vandersteenhoven.nl