nieuwsbrief

nieuwsbrief

Nieuwsbrief, 17 oktober 2019

In deze herfstnieuwsbrief geven wij graag een update over de volgende onderwerpen:

  • Bescherming van (winkel)interieur; kan interieur worden beschouwd als auteursrechtelijk beschermd werk? En zo ja, is er dan sprake van inbreuk op auteursrecht? Heeft Invert inderdaad het interieur van Shoebaloo ontoelaatbaar gekopieerd?
  • Bescherming merk en imago; Ferrari vindt dat er onnodige schade wordt toegebracht aan het merk Ferrari door de foto’s van Philipp Plein op Instagram. Is dat zo? En kan Chanel iets doen aan het gebruik in de media van de term “Chanel-achtig”?

Lees het in onze herfstnieuwsbrief!

Bescherming (winkel)interieur

Als eerste een interessante zaak die speelde tussen de schoenenketen Shoebaloo en de Antwerpse schoenenwinkel Invert. Shoebaloo is van mening dat Invert het interieur heeft gekopieerd van de winkels van Shoebaloo in Amsterdam en Maastricht. Shoebaloo heeft zich met het ontwerpen van dit interieur laten inspireren door de golvende lijnen en geërodeerde lagen van de Amerikaanse Antelope Canyons. Door middel van diepteverschillen van de lagen, heeft Shoebaloo wanden gecreëerd waarin de schoenen kunnen worden getoond.

In deze zaak staan de volgende vragen centraal:

  1. Kan het interieur van Shoebaloo als auteursrechtelijk beschermd werk worden beschouwd?
    Volgens de rechtbank moet hiervoor worden onderzocht of de vormgeving van de verschillende elementen (of de combinatie) van het ontwerp zodanig creatief is dat kan worden aangenomen dat door de ontwerper op voldoende eigen wijze uiting is gegeven aan de vigerende stijl, trend of mode.
  2. Is er sprake van inbreuk op auteursrecht?
    Volgens de rechtbank moet hiervoor worden onderzocht of het beweerdelijk inbreukmakende werk in zodanige mate de auteursrechtelijk beschermde trekken van het eerdere werk vertoont dat de totaalindrukken die de beide werken maken overeenstemmen.  

                    

Shoebaloowinkel                                                                          Invertwinkel

De eerste vraag is door de rechtbank Den Haag deels bevestigend beantwoord. Zo oordeelde de rechtbank dat de wanden auteursrechtelijk beschermd zijn. Het plafond en vloer zijn niet beschermd. Bij het ontwerpen van de wandinrichting zijn er volgens de rechtbank voldoende creatieve keuzes gemaakt en is de vormgeving daarnaast niet gangbaar binnen het bestaande “vormgevingserfgoed”.

Met betrekking tot de tweede vraag oordeelde de rechtbank dat tussen beide interieurs een zodanige overeenstemming bestaat dat er sprake is van inbreuk.

Invert had nog aandacht gevraagd voor verschillen in het interieur van beide winkels. Hierbij wees zij op het plafond, de vloer, de kleur van de verlichting en het gebruik van haken voor het ophangen van accessoires. De rechtbank oordeelde dat deze verschillen niet het beschermde werk betreffen. Ook nemen de verschillen niet weg dat de totaalindrukken overeenstemmen, waardoor het interieur van Invert als een reproductie kan worden aangemerkt.

Auteursrecht kan interieur beschermen

Onderdelen van het interieur die afzonderlijk zijn aan te merken als oorspronkelijk, én daarnaast het resultaat zijn van creativiteit van de ontwerper, kunnen worden beschermd door het auteursrecht.
Dit neemt niet weg dat het interieur in zijn geheel ook door het auteursrecht kan worden beschermd. Hiervoor moet wel het gehele interieur oorspronkelijk zijn.

Andere mogelijkheden bescherming interieur

Naast het auteursrecht zijn er nog meer mogelijkheden om interieur te beschermen. Zo heeft Vodafone het interieur van haar winkels via het modelrecht beschermd. Om een beroep te kunnen doen op dit beschermingsregime moet het model, in tegenstelling tot het auteursrecht, wél worden geregistreerd. Ook dient het model nieuw te zijn en een eigen karakter te hebben.

            

Modelregistraties van Vodafone

Vodafonewinkel op het Gelderlandplein 

Tot slot kan in uitzonderlijke gevallen het interieur via het merkenrecht worden beschermd. Een mooi voorbeeld hiervan is de merkregistratie van Apple. Zo is het Apple enige tijd geleden gelukt om het kenmerkende en uniforme design van haar flagshipstores met goedkeuring van de hoogste Europese rechter als merk te registreren. Het Europese hof oordeelde dat het merkenrecht het toelaat dat de voorstelling van de inrichting van een verkoopruimte door een gewone tekening zonder opgave van maten of verhoudingen kan worden ingeschreven als merk.

Merkinschrijving van Apple

Bescherming merk en imago

Als tweede een ander opvallend bericht en dat is het bericht dat het Italiaanse automerk Ferrari de excentrieke modeontwerper Philipp Plein gesommeerd heeft om een aantal foto’s van Instagram af te halen. Op deze foto’s staan zijn groene designschoenen geëtaleerd op een groene Ferrari met daarnaast een aantal schaars geklede dames.

De sommatiebrief van de advocaat van Ferrari komt kortgezegd neer op het volgende: 

"Ferrari's trademarks are used again for promotional purposes of your brands and products, unlawfully appropriating the goodwill attached to them."

 "Ferrari's trademarks and model cars are associated in your pictures with a lifestyle totally inconsistent with Ferrari's brand perception, in connection with performers making sexual innuendos and using Ferrari's cars as props in a manner which is per se distasteful."

Ferrari is van mening dat de afbeeldingen waarin de auto is afgebeeld in strijd zijn met het imago dat het merk probeert neer te zetten. Ook doen de foto’s van Philipp Plein op Instagram afbreuk aan het merkbeeld van Ferrari en wordt het merk onnodige schade toegebracht.

In de sommatiebrief geeft de advocaat aan dat indien de foto’s niet worden verwijderd binnen twee dagen een rechtszaak volgt. Vooralsnog is niet bekend of Ferrari een vervolg heeft gegeven aan haar dreigement. Kijkend naar het Intstagram-account van Phillipp Plein lijkt de sommatiebrief weinig uitgehaald te hebben.

Mocht het op een rechtszaak aankomen, is het aan de rechter om te oordelen hoever het merkenrecht van Ferrari rijkt. Ferrari zal dan wel moeten aantonen dat Philipp Plein ongerechtvaardigd voordeel trekt uit of afbreuk doet aan het onderscheidend vermogen of de reputatie van het merk Ferrari. Wij zijn van mening dat daar goede argumenten voor zijn aan te dragen.   

Ferrari is niet het enige merk is dat haar imago beschermt. Een mooi voorbeeld is het onderstaande bericht, waarmee Chanel de media zocht.

“A note of information and entreaty to fashion editors, advertisers, copywriters and other well-intentioned mis-users of our Chanel name: Chanel was a designer, and extraordinary woman who made a timeless contribution to fashion. Chanel is a perfume. Chanel is modern elegance in couture, ready-to-wear, accessories, watches and fine jewelry. Chanel is our registered trademark for fragrance, cosmetics, clothing, accessories, and other lovely things. Although our style is justly famous, a jacket is not ‘a Chanel jacket’ unless it is ours, and somebody else’s cardigans are not ‘Chanel for now.’ And even if we are flattered by such tributes to our fame as ‘Chanel-issime, Chaneled, Chanels, and Chanel-ized,’ PLEASE DON’T. Our lawyers positively detest them. We take our trademark seriously. Merci, Chanel, Inc.”

 

 

Chanel wil niet dat verslaggevers in de media termen als 'Chanel-achtige' gebruiken om producten van andere merken te beschrijven. Consumenten gaan Chanel dan identificeren met een ‘soort’ kleding niet zijnde Chanel kleding. Hierdoor verwatert het merk en kan het verloren gaan.

Wordt uw interieur of product gekopieerd, of wordt uw merk gebruikt op een andere manier dan waarvoor het is bedoeld, neem dan gerust contact met ons op. Het IE-team gaat graag voor u aan de slag!

Met vriendelijke groet,

Ruby Nefkens, Hylke Klasens en Ivo Janssen

Van der Steenhoven advocaten N.V.
Herengracht 582 (1017 CJ) Amsterdam
tel: +31 (0) 20 607 79 79
www.vandersteenhoven.nl, mail

Aan de samenstelling en inhoud van deze nieuwsbrief is de meeste zorg besteed. Van der Steenhoven advocaten N.V. aanvaardt geen verantwoordelijkheid ten aanzien van op basis van deze nieuwsbrief genomen beslissingen, tenzij zij vooraf in concrete gevallen is geraadpleegd.

 

Wilt u de nieuwsbrief ook ontvangen?


  meld u dan hier aan